Амбасада Віскі ў Беларусі

Этымалёгія

Whisky зьяўляецца скарочанай формай слова usquebaugh, якое ёсьць ангельскім запазычаньнем ад ірляндскага гэльскаго uisce beatha і шатляндскага гэльскаго uisge beatha. Гэта спалучэньне сыходзіць каранямі да стараірляндскага uisce (”вада”) і bethad (”які адносіцца да жыцця”) і літаральна азначае “вада жыцьця”. (Так, гэта азначае тое ж, што і назоў іншага напоя, aquavit, якое адбываецца ад лаціскага aqua vitae. Назоў “вада жыцьця” ужываўся да п’янлівых напояў з пачатку XIV стагоддзя. Пар. таксама фр. eau de vie “брэндзі”.) Іншыя раньнія напісаньні ўключаюць usquebea (1706) і iskie bae (1583).

У ірляндскіх Annals of Clonmacnoise (1405) сустракаецца першае пісьмовае згадваньне віскі, якое апісвае сьмерць правадыра клана на Каляды ад празьмеру ўжытай “вады жыцьця” (“taking a surfeit of aqua vitae”). Першае сведчаньне вытворчасці віскі ў Шатляндыі сустракаецца ў запісе ў Казначэйскіх скрутках за 1494 г., у якім гаворыцца аб адпраўцы соладу манаху Джону Кару на загад караля дзеля вытворчасьці віскі (“To Friar John Cor, by order of the king, to make aquavitae”). Гэты напой, з-за абсалютнай невымаўляльнасьці яго назову ангельскімі заваёўнікамі, якія ацанілі яго па вартасьці, паступова змяняў свае назовы — uisge-uisce-fuisce-uiskie і, нарэшце, whisky.

Як адзначалася, назоў паходзіць ад кельцкага выраза uisce/uisge beatha («жывая вада», калька з лат. aqua vitae). У сучаснай ангельскай мове выкарыстоўваецца два варыянту напісання, у залежнасці ад рэгіёну, у якім быў выраблены прадукт. Для пазначэньня шатляндскага, канадыйскага і японскага віскі служыць слова whisky (множны лік whiskies); віскі, выраблены ў Ірляндыі або ЗША, завецца whiskey (мн. лік whiskeys).

З нагоды граматычнага роду беларускага і расейскага слова «віскі» дагэтуль ёсьць рознагалосьсі. «Рускі арфаграфічны слоўнік Расейскай акадэміі навук пад рэд. В. В. Лапаціна» прапаноўвае мужчынскі і ніякі род для слова «віскі».